Sırri Dinler Fikir tarihinde Helenistik devrenin karakteri senkretist temayüldür. Bu temayül de, özellikle, Sırrî Dinler diye bilinen ve Mısır’da ve Yakın Orta Doğu’da meydana çıkmış olan […]
Plotin’de Tasavvuf (204 – 270) Dinle felsefenin iç içe girmesi sonucu meydana gelen ve Şarkta ve Garpta büyük rol oynayan Yeni-Etlâtunculuk, her şeyden önce, mistik bir […]
Philon’da Tasavvuf (İ.Ö. 25-İ.S. 50) Philon, İskenderiyeli olup milâttan yirmi beş yıl önce doğmuştur. Onun bütün gayreti, Yunan felsefesi ile Yahudi dinini birbiriyle uyuşturmaktı. Bu sebeple, […]
Yahudi Tasavvufu Hindu, Budist, Hristiyan ve İslâm tasavvufunda mistik tecrübenin esası değişmez ve başkalaşmaz olan vahdettir (Vâhid). Bu tecrübe, süje ve obje gibi, ferdî nefs ve […]
Aristo’da Tasavvuf (İ. Ö. 385-322) Aristo felsefesi de mistik bir görünüşe sahib olmakla beraber Eflâtun felsefesinden geniş surette farklıdır. Zira Aristo, hocası Eflâtun’un formlar doktrinini ve […]
Eflatun’da Tasavvuf (İ. Ö. 427-347) Eflâtun, Cenubî İtalya’da dinî bir cemiyet kuran Fisagor’u etkisi altında bırakan ve onda görülen Orphic doktrininin aslî yönlerini kabul etmiştir ki […]
Sokrat’ta (Socrates) Tasavvuf (İ. Ö. 470-399) Sokrat, insanların dikkatini dış âlemden iç âleme çekmiş, her şeyden önce, insanın, kendi nefsini, kendi mahiyetini incelemesi gerektiğini, (Kendini Bil)mesini […]
Fisagor’da (Pythagoras) Tasavvuf (I. Ö. 580-500) Fisagor, İsa’dan önce 580’de Sisam’da doğmuştur. Felsefesini, daha doğru bir deyimle, tarikatını İtalya’da Kroton şehrinde kurmuştur. Onun bu tarikatı bir […]
Misterler ve Orphic Dini Mısırda olduğu gibi,[1] Yunan’da da biri halka ait politeist, diğeri de aydın kişilere ve zahitlere ait sırrı merasimleri içeren yüksek tipten bir […]